verken de lagen van zelf: een ontdekkingsreis van de vijf kosha's

Welkom bij ons nieuwste blog, waar we de intrigerende wereld van de kosha's ontrafelen, de vijf subtiele lagen van ons wezen volgens de oude yogafilosofie. Van het fysieke omhulsel van Annamaya tot de diepste spirituele zaligheid van Anandamaya, elke kosha onthult een uniek aspect van onze menselijke ervaring. Duik mee in deze reis van zelfontdekking terwijl we elke laag verkennen, de praktische toepassingen begrijpen en ontdekken hoe yogabeoefening deze kosha's versterkt. Laat je leiden door de wijsheid van de Taittiriya Upanishad en ontdek de diepere betekenis van eenheid met het universum en het ware zelf. Ben je klaar om de koshas te verkennen en een dieper begrip van jezelf te ontwikkelen? Lees verder en laat de reis beginnen.


Volgens de yogafilosofie bestaat het menselijk lichaam uit drie lichamen
- het fysieke, het astrale (of subtiele) en het causale (of karmische) -

Binnen deze drie lichamen bevinden zich de Vijf Kosha's (of omhulsels)
- Annamaya, Pranamaya, Manomaya, Vijnanamaya en Anandamaya -


het fysieke lichaam

Het dichte fysieke lichaam bestaat uit vlees en bot, inclusief weefsels, cellen, moleculen en atomen, en dient als een raamwerk voor de andere twee. Het is het lichaam waarmee de meeste mensen zich het gemakkelijkst kunnen verbinden, omdat we de buitenste lagen ervan zien en het elke dag voelen.
Het is verbonden met de fysieke of materiële wereld en het eerste omhulsel of kosha, annamaya, maakt deel uit van dit lichaam.

het astrale lichaam

Het subtiele (astrale) lichaam is onzichtbaar voor het ongeoefende oog, maar kan op andere manieren worden waargenomen. Het is een energetische mal van het fysieke lichaam en trilt op veel hogere frequenties. Het ligt buiten de waarneming van onze gewone fysieke zintuigen, maar we kunnen er toegang toe krijgen via vele helende modaliteiten.
Het wordt gevormd door subtiele organen van actie en de drie kosha's pranamaya, manomaya en vijnanamaya.

HET causale LICHAAM

Het oorzakelijke (karmische) lichaam geeft betekenis aan het bestaan van de voorgaande lichamen. Het is de subtielste vibratie binnen de creatie van de mens en het meest uitgestrekte deel van onze aard. Het is geen energetische mal van het fysieke lichaam en het ligt buiten de geest en het bewustzijn. Het kan alleen worden ervaren door diepe introspectie met behulp van meditatie als instrument. Het is wat we ziel, geest of atman noemen en is eenvoudigweg bewustzijn zelf dat binnen het lichaam verblijft.
Het is verbonden met de vijfde kosha, anandamaya (gelukzaligheid).


de 5 kosha's



Afkomstig uit de Taittiriya Upanishad, een oud tantrisch yogageschrift, worden de Kosha's beschouwd als de vijf energetische lagen (of 'omhulsels' in het Sanskriet) van je lichaam die elkaar doordringen en je ziel omringen. 

Het ontdekken en beoefenen van elke laag wordt geloofd dat het individu dichter bij eenheid met het universum en het ware zelf brengt.

1. Annamaya

De Annamaya-kosha (wat gemaakt van voedsel betekent) is de eerste buitenste laag, of omhulsel. In het Sanskriet betekent het de omhulling van voedsel, omdat het het fysieke lichaam voedt en de andere kosha's in stand houdt. 

Via dit omhulsel van deze laag identificeren we onszelf als een massa, bestaande uit vlees, vet, botten en huid, iets wat we kunnen zien, aanraken en voelen.

De annamaya speelt een cruciale rol voor de mensheid, omdat dit het fysieke aspect van het leven is en de eerste toegangspoort voor ons om toegang te hebben tot de diepere lagen van de energiesystemen in ons lichaam.

Een consistente yoga practice helpt onze kracht, flexibiliteit, mobiliteit, bloedcirculatie, spijsvertering en focus te vergroten en helpt ook bij het in balans brengen van onze ademhaling, ons zenuwstelsel en interne energiesystemen. 

Yoga helpt ook het evenwicht van de annamaya-kosha te behouden, omdat het leidt tot een sterker contact met je fysieke (mentale en emotionele) lichaam en je een gevoel van fysieke gronding geeft.

Dit omhulsel is sterk verbonden met het aardelement.

2. pranayama

De tweede laag, Pranayama (wat betekent - bestaande uit adem of leven), is een energie-omhulsel en bestaat uit prana, onze levenskracht. Als zodanig is de pranamaya kosha de vitale schil van het lichaam die het leven bevat en je biologische processen beheert, van ademhaling tot spijsvertering tot de circulatie van je bloed. 

In de Chinese geneeskunde wordt het Chi genoemd, bij de oude Egyptenaren Ka en in de yogatraditie prana.

De pranamaya kosha animeert zowel het lichaam als de geest om fysieke beweging en zelfexpressie mogelijk te maken. De levenskrachtenergie is wat het innerlijke zelf in de uiterlijke wereld laat manifesteren.

In yoga oefenen we pranayama, onze beheersing van het ademen of bewustzijn van de ademhaling. Werken met de adem en meditatie is een prachtige manier om verbinding te maken met je pranamaya kosha, waardoor vloeibaarheid en levenskracht door het lichaam stromen.

Dit omhulsel is sterk verbonden met het waterelement.

3. manomaya

De derde van de vijf kosha's is Manomaya (wat betekent lichaam gemaakt van denkprocessen) en is het mentale omhulsel of de geest. Instinctief bewustzijn, gedachten en perceptie zijn allemaal verbonden in deze kosha-laag. In het Westen associëren we onze dagelijkse mentale toestand met de hersenen, maar volgens de yogatradities bemiddelt het hele zenuwstelsel (inclusief de hersenen) slechts in de activiteit van deze kosha-laag.

Het mentale omhulsel is verantwoordelijk voor hoe we de wereld om ons heen zien, en onze gedachten, emoties en fantasieën zijn de oppervlaktelagen van de manomaya-laag. De diepere lagen omvatten onze overtuigingen, meningen en waarden die zijn geleerd of geërfd van samenlevingsstructuren, cultuur en erfgoed. We hebben ook onze 'patronen' (aangeduid als samskara's in het Sanskriet), die meestal vaststaand zijn en zich herhalen totdat we ons ervan bewust worden.

De gezondheid van de derde kosha wordt enorm verbeterd door de praktijk van mantra-meditatie. Dit kalmeert en balanceert het innerlijke lichaam en helpt 'knopen' van energie los te laten die vastzitten in mentale complexen en obsessieve gedachten.

Dit omhulsel is sterk verbonden met het vuurelement.

4. vijnanamaya

Doordringend door de drie dichtere lagen (manomaya, pranamaya en annamaya), is de vierde laag, Vijnananmaya (wat betekent - de kracht van oordeel of onderscheidingsvermogen), de thuisbasis van ons innerlijk weten (intuïtie) en wijsheid (intellect). Het kan worden beschouwd als de getuigende geest of dat aspect van ons bewustzijn dat niet verstrikt is in wat we doen of denken, maar eerder scherp bewust is van wat we doen en denken. De kennislaag ligt voorbij je denkende geest en komt voort uit een diepere en subtielere laag van het zelf.

Een geactiveerde vierde laag onderscheidt menselijke wezens van dieren, omdat alleen mensen het vermogen hebben om hun eigen leven te sturen en morele keuzes te maken, wat wordt beoefend door de Yama's en Niyama's, waar je gebeurtenissen in je leven begint te ervaren, zelfs de pijnlijke, op een kalme en objectieve manier.

Naarmate je je yogische levensstijl verdiept, wordt de vierde kosha sterker en evenwichtiger. Je manier van leven, je contemplatie en je meditatie leiden tot helderheid van oordeel, groter intuïtief inzicht en toegenomen wilskracht.

Deze laag is sterk verbonden met het luchtelement.

4. anandamaya

De vijfde en laatste kosha is de diepste van de energetische lagen en is bij de overgrote meerderheid van de mensen totaal onderontwikkeld. Dit is de Anandamaya kosha (wat spirituele zaligheid betekent) en is het aspect van ons wezen dat wordt erkend als diepe innerlijke vrede en vreugde, vrij van onze gedachten, emoties, energie en lichaam, en tegelijkertijd omarmt het ze allemaal. Het is de zoetheid van AL het leven die we voelen wanneer de geest stil is.

Hoewel wordt gezegd dat de anandamaya kosha alle uiterlijke omhulsels doordringt, geloven yogi's dat het niet kan worden waargenomen totdat de illusies van de uiterlijke omhulsels zijn weggepeld. Het waakbewustzijn (of 'denkende' geest) verbergt vaak het gelukslichaam, waardoor het moeilijk toegankelijk is. De verbinding met het gelukslichaam kan vaak worden ervaren in praktijken waarbij mantra en gebed worden opgeroepen door meditatie en ook in de eindrustpositie 'savasana' na onze fysieke asana-praktijk.

Het zalige zelf herinnert ons eraan dat het leven nog steeds goed kan zijn, zelfs als dingen moeilijk zijn. Het is de WAARE aard van de yogi, liggend onder alle illusies en is het diepste aspect van het ware innerlijke zelf.

Deze laag is sterk verbonden met het ether-element.

"In the study of Vedānta (Upanisads), the Koshas are also reffered to as veils which are created for us to examine, to know and to transcend in order to lead the way back to our true nature - The Self.

The Koshas are intimately related to out states of awareness (waking, dreaming and sleep) and our three bodies (gross, subtle and causal). As we get to know and understand each kosha from the densest to the most subtle, and how each works within our own existence, we can open each gateway and experience the path we are treading as the road to knowing and being oneness."

- James Reeces, Eckhart Yoga


Liefs,
Pascale xx